Autophagy

ขอเสียงคนบ้านรกหน่อยครับ ✋✋
เสื้อผ้ากองเต็มเตียง จานเต็มซิงค์ ขวดน้ำกระจายเต็มพื้น ของวางระเกะระกะไปหมด

ใช้ชีวิตลำบากกันไหมครับ?
ถ้าใช้ชีวิตลำบาก สะดุดนู่นนี่นั้น ผมขอแนะนำให้คุณ Autophagy บ้านตัวเองบ้าง วันเว้นวัน ก็ได้หรือหยุดสุดสัปดาห์ แล้วชีวิตคุณจะดีขึ้น

ในสมัยก่อนเราเชื่อกันว่า เมื่อเวลาผ่านไปเซลล์ต่างๆจะเสื่อมลงจนตายไป และเราก็ต้องกินอาหารต่างๆเพื่อที่จะให้ร่างกายสร้างเซลล์ใหม่ขึ้นมา จนกระทั่งในปี 2016 คุณหมอโอซูมิ ได้ตั้งข้อสังเกตเกี่ยวกับการทดลองของเค้า ที่เอาคนหนัก 60 กก. ให้ทานโปรตีนวันละ 70 กรัมต่อวันทุกวัน แต่เมื่อวัดอัตราการใช้โปรตีนต่อวันแล้ว กลับพบว่าโปรตีนที่ร่างกายใช้ต่อวันถึง 240 กรัมต่อวัน คุณหมอโอซูมิจึงตั้งคำถามว่า แล้วอีก 170 กรัม มันมาจากไหนอ่ะ เป็นงง??? คำถามนี้จึงเป็นการค้นพบครั้งสำคัญจนทำให้คุณหมอโอซูมิได้รับรางวัลโนเบลในปีนั้นไป

Autophagy เกิดจาก 2 คำรวมกัน นั่นคือ Auto ที่แปลว่าตัวเอง และ Phagy ที่แปลว่ากิน รวมกันจึงหมายถึงการกินหรือย่อยสลายเซลล์เดิม(จริงๆตอนหลังเค้าพบว่าไม่ใช่แค่เซลล์แต่เป็น ทั้งโปรตีนที่ใช้ไม่ได้รวมถึงที่ใช้ได้ด้วย เชื้อโรคต่างๆ หรือแม้กระทั่งไขมัน สารพิษ ฯลฯ) การสลายของพวกนี้ก็จะได้สารตั้งต้นย่อยเล็กๆ ที่สามารถนำมาเป็นวัตถุดิบในการเอาใช้สร้างของใหม่ที่ดีกว่าได้😮
คล้ายๆกับตัวต่อ LEGO ที่สามารถแกะออกมาต่อใหม่เป็นอะไรก็ได้ และนี่ก็คือคำตอบที่ว่าไอโปรตีนอีก 170 กรัมของคุณหมอโอซูมินั้นมาจากไหน

และด้วยความที่ร่างกายของเราประกอบด้วยสารอินทรีย์หลากหลายชนิดมาก กระบวนการจัดการ Recycle สารอินทรีย์เหล่านั้นก็จะมีกระบวนการที่แตกต่างกันไปด้วย รูปแบบของ Autophagy จึงมีมากมายเหลือเกิน เช่น CMA, Macroautophagy, Microautophagy, Mitophagy(Recycle ไมโทคอนเดรีย), Xenophagy(Recycle เชื้อโรค) ฯลฯ

แต่ทุกๆแบบของ Autophagy จะมีเหตุการณ์ที่สำคัญคือ การ Trigger หรือการกระตุ้น
บางคนจะทำงานบ้านก็ต่อเมื่อ “เมียด่า🤬” แบบนี้เรียก Trigger คล้ายๆกัน😅

woman with megaphone screaming at man

ก่อนจะไปถึงว่าอะไรที่เป็นตัวกระตุ้น autophagy ผมขออนุญาตแนะนำกระบวนการ Autophagy ที่น่าสนใจซัก 2 กลไกละกันครับ

กลไกแรกคือ CMA ย่อมาจาก Chaparone mediated autophagy
คือ การรีไซเคิลของเสียผ่านโปรตีนที่มีชื่อว่า แชพเพอโรน(เผื่อใครเอาไว้ตั้งชื่อลูก น้องแชพเพอโรน) ยกตัวอย่าง คนเป็นอัลไซเมอร์ เวลาสมองคุณเจออนุมูลอิสระมานาน ไม่ว่าจะจากน้ำตาลหรือสิ่งแวดล้อมต่างๆ ทำให้มีการสร้างโปรตีนผิดๆถูกๆในเนื้อสมองมาเรื่อยๆ และโปรตีนที่สร้างมาแล้วใช้ไม่ได้เหล่านี้ก็จะสะสมในเนื้อสมองที่เรียกว่า ​Amyloid protien บางคนมีเยอะมากๆคนรบกวนการทำงานของเซลล์ต่างๆ จนทำให้คุณเพี้ยนไปในที่สุด(ถ้าในพาร์กินสันก็เกิดจะการสะสมของ Synuclein ในไขสันหลัง)

fonc 10 614677 g001

CMA นี่แหละจะเป็นตัวเอา Amyloid ที่เกิดขึ้นมา เอาไปแก้ใหม่ ตามทันไหมครับ

กลไกที่สองที่ผมอยากแนะนำให้รู้จักคือ Apoptosis หรือ Programmed cell death

ตามชื่อเลยครับคือการตายแบบเตรียมการไว้ล่วงหน้าแล้วของเซลล์ เกิดจากการที่เซลล์บอกว่าของเสียในตัวฉันมันเยอะมากเกินจะเคลียร์แล้ว ฉันแก่มากๆแล้วหรือแม้กระทั่งผิดปกติจนจะกลายเป็นมะเร็งแล้ว ช่วยมาฆ่าฉันทีแล้วเก็บฉันใส่โลงเผาให้เรียบร้อยด้วยนะ เหมือนดูหนังซอมบี้ที่เวลาตอนจบพระเอกติดเชื้อแล้วขอให้นางเอกฆ่าทิ้งซะ อารมณ์ประมาณนั้น

ต้องแยกจาก Necrosis คือเซลล์ตายแบบไม่มีการเตรียมการไว้ล่วงหน้า เช่น คุณมีอินซูลินสูงมากจน Liponecrosis เซลล์ไขมันอ้วนจนตายเพราะเก็บไขมันเยอะเกิน, Myocardial necrosis เซลล์กล้ามเนื้อหัวใจตายจากการขาดเลือด พวกนี้มันจะเกิดเศษซากของเสียมากมาย อย่างกับการเก็บซากเครื่องบินตก ซึ่งต้องอาศัยเซลล์อักเสบจำนวนมากในการมาเคลียร์ ยิ่งร่างกายคุณมีการ Necrosis เยอะ โรคที่เกี่ยวข้องกับการอักเสบก็จะตามมาเยอะเช่นกัน

อย่างที่บอกไปครับ ทั้ง CMA และ Apoptosis จะเกิดขึ้นได้ต้องโดนเมียด่า เอ้ยโดนกระตุ้นซะก่อน

Cytology of apoptosis The different stages of apoptotic cell death start by cellular

ผมขออนุญาตแปะการศึกษาไว้ข้างล่างนะครับถ้าอยากรู้ละเอียดให้เข้าไปอ่านเองนะ ถ้าให้เขียนเยอะกว่านี้จะเขียนหนังสือขายละนะ

ผมขอสรุปตามหลักฐานที่มีและค่อนข้างชัดเจนในการที่จะกระตุ้นให้เกิด Autophagy คือ
1. สภาวะที่ร่างกายได้พักจากการย่อยอาหาร พักจากการสะสมสารอาหาร ซึ่งการจำกัดอาหาร การทำ Intermittent Fasting ⏱ ก็เป็นหนทางนึงนั่นแหละครับ ซึ่งจุดเริ่มต้นของการกระตุ้นในแต่ละคนไม่เหมือนกัน (ผมพูดไว้ในวิดีโอ EP.7 IF เกิน 16 ชั่วโมงจะเป็นอะไรไหม)
2. การออกกำลังกาย 🚴‍♀️ อันนี้ช่วยได้
บางคนว่า Ketone, การทำสมาธิสามารถกระตุ้นให้เมียด่าได้เช่นกัน แต่ผมยังไม่เห็นการศึกษานะ

ที่นี้เรื่อง Autophagy มันเชื่อมโยงกับการเผาผลาญไขมันด้วย.
ถ้าไมโตคอนเดรียที่เปรียบเสมือนโรงงานไฟฟ้าในร่างกายคุณไม่เคย Recycle เลย นานวันเข้าคุณก็จะเสียฟังก์ชันการสันดาป เกิดการเผาไหม้ที่ไม่สมบูรณ์ มีอนุมูลอิสระเกิดขึ้นมากมาย และที่สำคัญความสามารถในการเผาผลาญไขมันคุณจะลดลงไปด้วย

iStock 663860058 L

สุดท้ายนี้สรุปสั้นๆเกี่ยวกับประโยชน์ของ Autophagy เช่น
* Autophagy ช่วยในการเจริญเติบโตของเซลล์ในหัวใจ ช่วยป้องกันโรคหัวใจ
* Autophagy ช่วยเพิ่มระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย กำจัดสารพิษ เชื้อโรคต่างๆ Detox ทุกอย่างที่ Detox ได้
* Autophagy ช่วยปกป้องระบบประสาท เพิ่มการสร้างเซลล์ในสมอง ทำให้สมองปรับตัวและทำงานดีขึ้น มีสมาธิมากขึ้น โฟกัสสิ่งต่างๆได้มากขึ้น
* Autophagy ช่วยปกป้องร่างกายจากการสะสมของโปรตีนเสียๆที่อาจก่อให้เกิดโรคทางสมอง เช่น Amyloid และ α-Synuclein
* Autophagy ช่วยให้ DNA มีเสถียรภาพ ปกป้องเซลล์และเนื้อเยื่อที่สุขภาพดี
* Autophagy ช่วยป้องกันการเกิดมะเร็ง
* Autophagy ช่วยในการควบคุมระดับอินซูลินในร่างกาย
* Autophagy ช่วยทำให้เซลล์ฟื้นฟู ช่วยชะลอวัยเหมือนกลับไป 14 อีกครั้ง
* Autophagy ช่วยให้ไมโทคอนเดรียเผาผลาญพลังงานได้มีประสิทธิภาพมากขึ้น
ฯลฯ

ขออนุญาตตัดจบเพียงเท่านี้ เมียเริ่มเสียงดังแล้ว

PS. แถมคาถาอายุให้
รักเมียต้องอดทน ต้องเป็นคนเคารพเมีย
รักเมียต้องส่งเสีย อย่าให้เมียต้องสงสัย
รักเมียต้องรักเดียว อย่าได้เที่ยวไปรักใคร
รักเมียต้องทำใจ ถึงอย่างไรเธอก็เมีย
รักเมียอย่าขี้เหล้า ถ้าเมียเหงาเราจะเสีย
รักเมียอย่าอ่อนเพลีย คนรักเมียต้องเข็งแรง
รักเมียอย่าเที่ยวดึก จะเกิดคึกผิดสำแดง
รักเมียอย่ารุนแรง ค่อย ๆ แซงอย่าขับไว
รักเมียต้องยอมเมีย เพราะว่าเมียไม่ยอมใคร
รักเมียต้องเข้าใจ ไม่มีใครใหญ่กว่าเมีย
รักเมียอย่าเถียงเมีย คำพูดเมียใหญ่กว่าใคร
ชาติหน้ามีฉันใด จงจำไว้อย่ามีเมีย
ขอบคุณครับ🙏

Autophagy

Ref.
1. Wohlgemuth SE, Seo AY, Marzetti E, Lees HA, Leeuwenburgh C. Skeletal muscle autophagy and apoptosis during aging: effects of calorie restriction and life-long exercise. Exp Gerontol. 2010;45(2):138–148. doi:10.1016/j.exger.2009.11.002
2. Schwalm, Céline & Jamart, Cécile & Benoit, Nicolas & Naslain, Damien & Prémont, Christophe & Prevet, Jérémy & Thienen, Ruud & Deldicque, Louise & Francaux, Marc. (2015). Activation of autophagy in human skeletal muscle is dependent on exercise intensity and AMPK activation. FASEB journal : official publication of the Federation of American Societies for Experimental Biology. 29. 10.1096/fj.14-267187